|
CZASOPISMO
CIEPLNE MASZYNY
PRZEPŁYWOWE - TURBOMACHINERY
CIEPLNE MASZYNY
PRZEPŁYWOWE …….. HISTORIA
Wydawanie
czasopisma CIEPLNE MASZYNY PRZEPŁYWOWE rozpoczęto w
roku akademickim 1956/57, dwunastym roku istnienia
Politechniki Łódzkiej. Inicjatorem tego działania
był prof. dr Władysław R. Gundlach, kierownik
nowoutworzonej Katedry Cieplnych Maszyn
Przepływowych, a od 1970 do 1991 roku dyrektor
Instytutu Maszyn Przepływowych P.Ł.
Pierwszy numer
czasopisma ukazał się w październiku 1956 roku, a
zasygnalizowanym w nim życzeniem wydawców było, aby
biuletyn dał wgląd w tematykę, tok i wyniki pracy
Katedry Cieplnych Maszyn Przepływowych PŁ oraz
ułatwił nawiązanie ściślejszego współdziałania grona
placówek naukowych, pracujących w pokrewnych
zagadnieniach. Wydawcy mieli nadzieję, że uda się
stworzyć platformę umożliwiającą nawiązanie szerszej
dyskusji nad ważniejszymi zagadnieniami.
Przewidywano ukazywanie się czasopisma cztery razy w
roku.
Poprzedziło to, i
w pewnym sensie przygotowało ukazanie się czasopisma
CMP, inne nietypowe w owych czasach wydarzenie.
Wiosną roku 1952 zawiązała się przy ówczesnej
Katedrze Turbin Parowych, poprzedniczce KCMP PŁ,
nieformalna Grupa Dyskusyjna Maszyn Przepływowych
skupiająca obok pracowników PŁ specjalistów tego
środowiska, wówczas jeszcze w kraju bardzo wątłego.
Do chwili wydania pierwszego zeszytu CMP odbyło się
już 49 zebrań na których wygłoszono 69 referatów.
Grupa Dyskusyjna Maszyn Przepływowych skupiała już
wówczas znacznie ponad 100 uczestników z całego
kraju, a nierzadko brali udział w zebraniach także
dziekani i rektorzy innych politechnik. Poza
zagadnieniami teorii, konstrukcji, badań,
eksploatacji, napraw i modernizacji, a w tym
przebudowy turbin parowych dla potrzeb gospodarki
skojarzonej, tematyka objęła również problematykę
kształcenia i doskonalenia inżynierów. Pojawiające
się i dyskutowane tam koncepcje i dezyderaty miały
istotny wpływ na kolejne przeobrażenia programów i
treści studiów na wydziałach mechanicznych.
Widocznym ich efektem było wprowadzenie do programów
studiów nowych przedmiotów, jak: „Podstawy
Automatyki”, „Podstawy Konstrukcji Maszyn” a także
inne spojrzenie na tradycyjne przedmioty podstawowe.
Przykładem tego było po pierwsze przypisanie
wiodącej roli fizyce wykładaniem niektórych jej
rozdziałów w oddzielnych przedmiotach, konsekwentnie
rozwijanych aż do technicznych modeli i zastosowań,
potem pojawiły się „Podstawy Metrologii i Techniki
Eksperymentu” jako pierwszy wykład tego ciągu
fizyki. Po drugie zaś przypisanie matematyce zadań
tworzywa, z którego magister inżynier buduje modele
zjawisk, procesów i maszyn, realizowanych następnie
technikami wytwarzania z tworzyw, komponowanych na
miarę nowych potrzeb (nie wystarczała do tego już
wówczas znajomość wykresu żelazo-węgiel). Przykłady
tych idei i działań realizowanych z trudem i
wielkimi oporami znaleźć można w publikacjach w
Cieplnych Maszynach Przepływowych .
Bardziej
regularne wydawanie CMP nastąpiło jesienią 1985 roku
W ciągu niespełna 10 lat ukazało się 20 numerów o
znacznej objętości, w tym dwa po około 450 stron. W
1963 roku z inicjatywy Ministra Szkolnictwa Wyższego
wprowadzono czasopismo do planu wydawniczego PWN,
które od Nr 43 przejęły tylko druk zeszytów,
pozostawiając Katedrze CMP pełne opracowanie
edytorskie i techniczne w postaci gotowego do druku
składu wraz z uzyskaniem akceptacji cenzury.
Czasopismo nabierało już wyraźnego charakteru
międzyuczelnianego, a w skład Komitetu Redakcyjnego
wchodzili także profesorowie z Politechnik:
Warszawskiej, Śląskiej, Poznańskiej. Państwowe
Wydawnictwo Naukowe zmieniło format na B5 i
zapewniło widoczną już na pierwszy rzut oka lepszą
postać graficzną, kolorową kredową okładkę.
Utrzymano także nakład - 380 egzemplarzy. Czasopismo
miało ok. 160 prenumeratorów krajowych i 40
zagranicznych oraz prowadziło bardzo korzystną
wymianę także z zagranicznymi wydawnictwami i
placówkami naukowymi. Kontynuowano prowadzenie
bardzo cenionych przez czytelników działów "Magazyn
CMP",
w którym na ok. 15 stronach publikowano krótkie
artykuły informacyjne, wywiady z przedstawicielami
przemysłu, energetyki i nauki, sprawozdania z
konferencji, komentowano ważne wydarzenia w świecie
w tej dziedzinie. Uzupełniały to krótkie
"Aktualności" z kraju i świata oraz "Informacje
Katedry CMP" zawierające m.in. wykazy dyplomantów,
omówienia prac badawczych i rozwojowych prowadzonych
w Katedrze, urządzeń, laboratoriów. Niestety już po
czterech latach narzucane były kolejne ograniczenia:
od Nr 61 w roku 1967 przestał ukazywać się "Magazyn
CMP", "Aktualności" i "Informacje KCMP" a w 1968
zaczęto "ze względu na oszczędność papieru"
ograniczać wysokość nakładu i pojawiły się
poważniejsze zakłócenia w regularności wydawania
kolejnych zeszytów. Powstały w 1970 roku, z
połączenia Katedry Cieplnych Maszyn Przepływowych,
Katedry Pomp i Silników Wodnych oraz Zakładu
Mechaniki Płynów, Instytut Maszyn Przepływowych
kontynuował wydawanie czasopisma. W roku 1973 od Nr
76 czasopismo Cieplne Maszyny Przepływowe na
życzenie Min. Szkolnictwa Wyższego włączone zostało
do wydawnictwa Zeszyty Naukowe Politechniki Łódzkiej
jako oddzielna seria, Redaktorem Działu został doc.
dr inż. Ryszard Przybylski, od początku istnienia
związany z CMP i od 1958 członek Komitetu
Redakcyjnego. Kolejna przerwa w wydawaniu nastąpiła
po zeszycie 89 wydanym w październiku 1981 roku.
Przygotowany równocześnie z okazji 25-lecia CMP
zeszyt 90 ukazać się mógł dopiero po dwóch latach w
listopadzie 1983 roku. To czasopismo miało wypełnić
istniejącą wówczas lukę w polskim piśmiennictwie
technicznym i chyba ten cel spełniło. Od początku
drukowano spisy treści także w języku angielskim i
niemieckim oraz artykuły zaopatrywano w streszczenia
w tych językach, dzięki czemu czasopismo mogło
docierać za granicę. Stopniowo zaczęły pojawiać się
także publikacje w językach obcych i wzrastała
liczba publikacji autorów zagranicznych. W pierwszym
okresie do 1962 roku KCMP wydała 42 numery w
formacie A4 w nakładzie 250 do 300 egzemplarzy
całkowicie własnym sumptem. Znaczna część docierała
do bibliotek i odbiorców za granicą. W odpowiedzi na
ankietę rozpisaną wśród odbiorców otrzymano
wypowiedzi także wielu znanych profesorów z kraju i
zagranicy.
Profesor W. Albring z Techn. Univ. Dresden napisał
m.in. "Ich bedauere nur, dass wir in Deutschland
nicht ein Fachblatt fur Strömungsmaschinen von
ähnlich hohem Rang haben", to był rok 1962.
Niedostatek
własnych środków finansowych spowodował, że w
ostatnich latach znaczna część opracowań pracowników
IMP-PŁ zamiast w "CMP" była drukowana w
niskonakładowych zeszytach „Prace IMP-PŁ”, a
większość zeszytów "CMP" ukazywała się w związku z
dofinansowywanymi z różnych źródeł konferencjami i
innymi zdarzeniami. Materiały konferencji
międzynarodowej SYMKOM `87, `91 i `95 zawierało 8
numerów, materiały konferencji: MKM 90 i
Niekonwencjonalne Łożyskowanie obejmowały po 1
numerze, Konferencjom i Szkołom Letnim,
Termodynamiki i Mechaniki Płynów poświęcone było 5
numerów i wreszcie konferencjom KBN w dziedzinie
Maszyny i Urządzenia Przepływowe - Procesy
Przetwarzania Energii 4 numery.
Szereg zeszytów
CIEPLNE MASZYNY PRZEPŁYWOWE miało charakter
specjalny. Były one dedykowane jubilatom związanym z
tym wydawnictwem lub specjalnością:
|
prof. Aleksander Uklański |
70-lecie urodzin |
Nr 73/74 |
|
prof. Stanisław Kuczewski
|
40-lecie pracy zawodowej |
Nr 84 |
|
prof. Zdzisław Orzechowski |
60-lecie urodzin
|
Nr 85 |
|
prof. Władysław Gundlach |
60-lecie urodzin |
Nr 89 |
|
doc. Ryszard Przybylski |
60-lecie urodzin |
Nr 91 |
|
doc. Jerzy Porochnicki |
60-lecie urodzin
|
Nr 91 |
|
prof. Feliks Kotlewski |
Wspomnienie |
Nr 100 |
|
prof. Władysław Gundlach |
70-lecie urodzin |
Nr 102 |
|
prof. Stefan Wiśniewski |
70-lecie urodzin
|
Nr 104 |
|
prof. Heinz E. Gallus |
doktorat hc.
PŁ |
Nr 105 |
|
prof. Jan Krysiński |
60-lecie urodzin
|
Nr 108 |
|
prof. Zdzisław Orzechowski |
80-lecie urodzin, 50-lecie pracy |
Nr 114 |
|
prof. Jan Krysiński |
70-lecie urodzin |
Nr 128 |
|
prof. Władysław Gundlach |
85-lecie urodzin |
Nr 129 |
W okresie
ukazywania się czasopisma CIEPLNE MASZYNY
PRZEPŁYWOWE w ramach Zeszytów Naukowych PŁ
zaniechano publikowania spisów treści. Fakt ten
dodatkowo uzasadnił potrzebę wydania takiego
zestawienia według autorów i dziedzin, co zostało
opublikowane w 112 jubileuszowym numerze, który
ukazał się w 1997 roku z okazji 40 lat wydawnictwa.
Począwszy od 114
numeru, decyzją Komitetu Redakcyjnego, przyjęta
została rozszerzona nazwa czasopisma CIEPLNE MASZYNY
PRZEPŁYWOWE – TURBOMACHINERY
Ponad 50 lat
istnienia czasopismo zawdzięcza wysiłkowi wielu
ludzi, których wszystkich trudno tu wymienić.
Szczególną rolę w tych działaniach miał zmarły w
październiku 2007 roku prof. Władysław Gundlach,
który zainicjował powstanie czasopisma i
konsekwentnie wspierał jego wydawanie.
Należy także
wspomnieć o sekretarzach redakcji: Ludwiku
Lamentowskim, który od pierwszego zeszytu
współkształtował to wydawnictwo oraz jego
następczyni od 1963r. pani Marii Triebe-Serwa.
Wielki wkład w rozwój czasopisma w kolejnych latach
miał redaktor doc. dr Ryszard Przybylski, a także
prof. Dorota Kozanecka - obecny jego redaktor. Ich
pełna poświęcenia praca, szczególnie w latach dużych
trudności, głównie finansowych, pozwoliła na
ciągłość ukazywania się wydawnictwa CIEPLNE MASZYNY
PRZEPŁYWOWE - TURBOMACHINERY.
CIEPLNE MASZYNY
PRZEPŁYWOWE – TURBOMACHINERY …….. DZISIAJ
Czasopismo
naukowe CIEPLNE MASZYNY PRZEPŁYWOWE – TURBOMACHINERY
jest jedynym wydawnictwem w skali kraju, które
stanowi forum wymiany wyników naukowych doświadczeń
w dziedzinie szeroko pojętej problematyki związanej
z maszynami energetycznymi.
Czasopismo ma
swoją długoletnią, licząca 51 lat, tradycję.
Charakteryzuje się wysokim poziomem naukowym
artykułów publikowanych na jego łamach, nad którym
czuwa Komitet Redakcyjny złożony ze specjalistów o
wysokim autorytecie, zarówno z kraju jak i z
zagranicy. Wszystkie artykuły publikowane w
czasopiśmie są recenzowane. Niektóre numery
zawierają publikacje w języku angielskim.
Szczególnie dotyczy to numerów prezentujących
artykuły wygłoszone na organizowanych cyklicznie od
1967 roku, międzynarodowych konferencjach SYMKOM,
które skupiają grono specjalistów z całego świata.
Zakres tematyczny
czasopisma jest dostosowywany do aktualnych
problemów związanych z nowoczesną energetyką,
ochroną środowiska i energią odnawialną. Wyrazem
tego są CIEPLNE MASZYNY PRZEPŁYWOWE – TURBOMACHINERY
– numery 123 i 124, poświęcone konferencji „Energia
Odnawialna w Polsce i w Niemczech”.
Publikowane są
także artykuły omawiające w zwarty sposób
zagadnienia interesujące inżyniera pracującego w
przemyśle, specjalizującego się w zakresie maszyn i
urządzeń energetycznych, które zawierają najnowsze
informacje o aktualnym stanie techniki, przydatne w
praktyce zawodowej.
Obecnie
czasopismo ukazuje się cyklicznie 2 razy w roku.
Redakcja
czuwa nad utrzymaniem ciągłości wydawania, a przede
wszystkim nad wysokim poziomem naukowym czasopisma
CIEPLNE MASZYNY PRZEPŁYWOWE – TURBOMACHINERY,
ponieważ stanowi ono forum wymiany doświadczeń
naukowo – badawczych, które integruje środowisko
specjalistów związanych z nowoczesną energetyką.
Zapraszamy do
publikacji na łamach naszego czasopisma.
CIEPLNE MASZYNY
PRZEPŁYWOWE – TURBOMACHINERY |